Wyższa Szkoła Kryminologii i Penitencjarystyki w Warszawie została utworzona w dniu 31 sierpnia 2018 roku rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 lipca 2018 roku (Dz. U. 2018, poz.1461).

W świetle ustawy o Służbie Więziennej z 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1542 i 1669) uczelnia jest jednostką organizacyjną Służby Więziennej. Jednocześnie ma osobowość prawną i działa na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 2018 roku Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. 2018, poz. 1668) jako uczelnia wyższa. Decyzją Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 12 września 2018 roku uczelni zostało nadane uprawnienie do prowadzenia studiów pierwszego stopnia o profilu praktycznym na kierunku Penitencjarystyka.

Celem utworzenia studiów I stopnia w Wyższej Szkole Kryminologii i Penitencjarystyki w Warszawie na kierunku Penitencjarystyka jest przygotowanie funkcjonariuszy więziennictwa do realizacji zadań wynikających z ustawy o Służbie Więziennej. Obecna oferta edukacyjna skierowana jest do absolwentów szkół średnich zainteresowanych zdobywaniem wiedzy związanej z obszarem bezpieczeństwa społecznego, resocjalizacji, readaptacji społecznej osadzonych oraz zagadnieniami związanymi z profilaktyką społeczną.

Student uczelni Służby Więziennej jest powoływany do służby kandydackiej i tym samym od pierwszego dnia studiów w Wyższej Szkole Kryminologii i Penitencjarystki w Warszawie jest funkcjonariuszem w służbie Służby Więziennej.

Studia będą miały za zadanie przekazanie w szerokim zakresie wiedzy przede wszystkim praktycznej jak i teoretycznej, zorientowanej na przygotowanie absolwentów do wykonywania konkretnie sprofilowanych ról zawodowych głównie, jako funkcjonariuszy Służby Więziennej, jak i wiedzy akademickiej korespondującej z problematyką, rozumienie i refleksję nad zagadnieniami stanowiącymi przedmiot Penitencjarystyki. Kierunek Penitencjarystyka należy do obszaru nauk społecznych i obejmuje swoim zakresem wiele dyscyplin z tego obszaru, są to głównie:

  • Pedagogika i Nauki o bezpieczeństwie,
  • Psychologia,
  • Socjologia,
  • Nauki prawne i Kryminologia.

W pewnym stopniu sięga również do nauk humanistycznych w tym Filozofii, a zwłaszcza Etyki oraz Nauk o zdrowiu, w szczególności w zakresie kultury fizycznej i prozdrowotnego funkcjonowania zawodowego. Opracowany kierunek studiów to również specyficzna organizacja kształcenia i metodyka prowadzenia zajęć w formie zajęć praktycznych w uczelni i jednostkach organizacyjnych, a także wysoko wykwalifikowana kadra akademicka realizująca działalności dydaktyczną, badawczą lub badawczo-dydaktyczną w dziedzinie nauk społecznych.